Bài của RFA Vietnamese

Chuyện xảy ra tại làng Olympics Bắc Kinh với một cô gái với vóc dánh nhỏ bé, đứng trước và sau cô toàn là những nữ lực sĩ tên tuổi của thế giới. Cô là một cô gái Việt Nam, đã từng 3 lần chiếm huy chương vàng SEA Games.

AFP PHOTO

Ngân Thương, đại diện cho Việt Nam, bị loại ngay từ vòng đầu Olympics Bắc Kinh 2008, nhưng sau đó lại bị phát hiện dính doping.

Đến Bắc Kinh bằng vé vớt

Những chiếc huy chương vàng thể thao cấp vùng đó chưa đủ để cô có thể đi đến vòng đua Châu Á, và đương nhiên không là chìa khóa giúp cô mở cánh cửa đến Bắc Kinh dự Thế Vận Hội 2008.

Nhưng cuối cùng cô vẫn hãnh diện có mặt ở đây với chiếc vé vớt mà Liên Ðoàn Thể Dục Thế Giới thường cấp cho một số quốc gia để khuyến khích phong trào thể thao, đặc biệt ở bộ môn cô tranh tài.

Niềm hãnh diện của cô khi góp mặt chung với những nữ lực sĩ thật sự nằm trong danh sách đẳng cấp quốc tế cũng chính là niềm hãnh diện của tất cả mọi người Việt Nam có mặt ngày hôm đó cổ vũ cho cô. Trong đó có tôi.

Hôm đó cô thi đấu như thế nào? Phải nói ngay cuộc thi không tạo được sự chú ý của người xem, và đúng như dự đoán được đưa ra từ đầu, phần biểu diễn của cô cũng chẳng có gì xuất sắc.

Tôi thấy cô tung người chụp hụt xà ngang, tôi cũng chứng kiến cảnh cô quay người ngã ở xà dọc. Kết quả: cô đứng hạng gần chót, bị loại ngay từ vòng đầu.

Dù vậy tất cả những người có mặt đều đứng dậy vỗ tay khi cô rời sàn đấu, và riêng tôi, tôi tự an ủi mình bằng câu “không đứng hạng chót cũng đã hay rồi”, đi kèm với hy vọng môn thể thao cô đại diện sẽ sớm phát triển tại Việt Nam.

Sang hôm nay trong cuộc họp báo thường lệ, tên cô lại được nhắc đến. Ở phần mở đầu, bà phát ngôn viên Liên Ðoàn Thế Vận Quốc Tế (IOC) nhiệt liệt ca ngợi thành phố Barcelona đã “đóng góp tích cực cho chương trình chống dopping” trên đường dự tranh để được trao vinh dự đăng cai Olympics 2012.

Sau đó, bà loan báo có một lực sĩ Việt Nam dính doping. Và tên cô được nhắc đến.

Một tháng trước ngày Thế Vận Hội Bắc Kinh 2008 diễn ra, hầu như tuần nào cũng có tin liên quan đến doping được phổ biến trên mặt báo.

Có thể là một tin rất nhỏ liên quan đến một lực sĩ của đoàn điền kinh Trung Quốc xảy ra hồi giữa tháng Sáu, hoặc tin cả đoàn lực sĩ cử tạ 11 người –nam lẫn nữ- của Bulgaria bị cấm cửa vì dính steroid vào đầu tháng Bảy.

Hai tuần trước ngày tôi lên máy bay rời Washington D.C., tin cô lực sĩ bơi lội Jessica Harding dính doping được xem là tin lớn nhất. Lớn vì cô Harding đang giữ kỷ lục thế giới, nằm trong danh sách những tay bơi triển vọng cao chiếm huy chương vàng.

Doping và thể thao gắn liền với nhau từ hơn nửa thế kỷ qua và ở những kỳ tranh tài gần đây nhất bao giờ cũng có người “dinh chấu”.

Tôi từng không may có mặt trong cuộc họp báo “bất thường” do IOC tổ chức ở Sydney 2000 để thông báo 3 lực sĩ bị lấy huy chương vì steroid, sau đó ở Athens 2004 tôi cũng dự cuộc họp báo liên quan đến việc một anh lực sĩ đại diện cho nước chủ nhà bị đuổi ra khỏi làng thế vận vì doping, và hầu như không ai ngạc nhiên khi thấy chuyện xấu xa này xảy ra ở Bắc Kinh 2008.

Ngay trong bài diễn văn đọc khai mạc cuộc tranh tài lần này, ông Chủ Tịch Jacques Rogge cũng đã lên tiếng nhắc nhở, kệu gọi các bạn lực sĩ đừng quên “các bạn là thần tượng của giới trẻ”, đừng quên tinh thần cao quý “của Olympics”. Ông kết thúc bằng câu: “hãy tránh xa doping”, và câu nói này được khán giả vỗ tay hoan hô nồng nhiệt nhất trong bài diễn văn ông đọc kéo dài hơn 3 phút đồng hồ.

Làm sao để tránh doping? Trách nhiệm đầu tiên vẫn là trách nhiệm của chính lực sĩ, kế đến là trách nhiệm của ông huấn luyện viên và của vị bác sĩ được cắt cử chăm sóc sức khỏe cho đoàn.

Tôi được giải thích là tất cả mọi người đều có một danh sách rất dài “những thứ thuốc cấm xử dụng”, nhưng vẫn có một số không đông thuộc thành phần “ngoan cố”, nghĩ rằng họ có thể qua mặt được các chuyên viên thử nghiệm.

Dù khoa học ngày một tiến bộ hơn trước nhưng vẫn có người thành công, theo dự đoán của IOC con số này không nhiều cho bằng số lực sĩ bị phát hiện doping và phải rời thao trường.

Làm thế nào để cuộc tranh tài và không khí thế vận không bị “ô nhiễm” vì doping? IOC và Ban Tổ Chức cho biết sẽ liên tục đòi hỏi các lực sĩ phải thử nghiệm, và chương trình thử nghiệm để tìm cho ra người xấu “sẽ được thực hiện nghiêm nhặt hơn, kỹ hơn, nhiều hơn ở Bắc Kinh”.

Ngân Thương về đến phi trường nội Bài, Hà Nội sau khi bị trục xuất khỏi Làng Olympics Bắc Kinh vì dính doping. Photo courtesy of VNExpress.

Trước đây thường chỉ có những lực sĩ vào vòng chung kết mới phải qua thủ tục này, nhưng bất giờ chương trình được áp dụng cho tất cả mọi người, bất kể nam hay nữ lực sĩ đó “có triển vọng vào đến vòng chung kết và chiếm huy chương hay không”.

Ðó chính là lý do tại sao một lực sĩ “không mảy may hy vọng” như cô bị mời đi thử nghiệm. Và cô “dính chấu”!!!

Rời Bắc Kinh bằng lệnh “áp giải”

Ngay sau khi tin cô lực sĩ Việt Nam 19 tuổi dính doping, câu hỏi được các bạn đồng nghiệp của tôi đặt ra là “không có hy vọng gì chiếm huy chương, doping làm gì?”.

Theo những điều đoàn lực sĩ Việt Nam đã trình bày với IOC, thời gian trước ngày đi Bắc Kinh cô tự ý uống thuốc xuống cân, không biết trong thuốc này có những hóa chất mà lực sĩ bị cấm sử dụng.

Lời giải thích làm tôi nhớ lại lời giải thích cô lực sĩ bơi lội Mỹ Jessica Hardy đưa ra, cũng “uống thuốc xuống cân” cũng “không biết trong đó có chứa chất bị cấm sử dụng”.

Một bác sĩ làm việc với IOC cho tôi biết thông thường thuốc xuống cân có chất “clenbuterol” bị cấm, nhưng không trả lời câu hỏi có phải đây là chất họ tìm thấy trong máu của cô hay không.

Bây giờ những chuyện gì sẽ xảy ra?

Trước hết, IOC sẽ hủy bỏ tất cả mọi thành tích cô đã tạo được ở Bắc Kinh, sau đó yêu cầu cô thu xếp hành lý để rời Làng Lực Sĩ ngay để về lại Việt Nam trên chuyến bay sớm nhất.

Công tác kế đến IOC phải làm là nghe lời giải thích của cô –hay của luật sư đại diện- cũng như lời trình bày của đoàn Việt Nam, trước khi đi đến quyết định trừng phạt –thông thường, lực sĩ dính doping bị cầm tranh tài 2 năm-, và sau khi quyết định được thông báo cô và đoàn Việt Nam có thể kiện ra Tòa Hòa Giải Thể Thao nhờ phân xử -nếu thấy bị oan ức-.

Chuyện phân xử, kiện tụng là chuyện tương lai. Tôi đang nghĩ đến chuyện ngay trước mắt. Cũng như nhiều nhà báo khác, tôi đã từng chứng kiến cảnh “áp giải” lực sĩ dính doping ra sân bay về nước.

Chỉ thiếu có mỗi cái còng tay thôi, còn tất cả mọi chuyện đều y hệt như một vụ công an bắt cướp, giải tù.

Có các nhà báo chụp hình, có nhà báo quay phim, có người của Ban Tổ Chức và đại diện IOC đưa lực sĩ xấu đó lên xe –và đã từng có cảnh có xe cảnh sát đi trước mở đường.

Ðến sân bay, họ đưa thẳng lực sĩ dính doping lên máy bay, đứng chờ cho chuyến bay cất cánh mới quay về để đảm bảo không thấy lực sĩ làm ô danh tinh thần Olympics xuất hiện trở lại.

Tôi cầu mong những gì đã thấy trước đây sẽ không được áp dụng với cô, một cô gái Việt Nam nhỏ bé mà tôi đã có dịp nhìn thấy cách đây chỉ vài ngày.

Tôi mong họ “dễ dãi” hơn với cô, tôi cũng mong cô được họ dành cơ hội ra sân bay về nước, không một nhà báo nào biết, không một đài truyền hình nào đứng chờ sẵn để quay phim.

Tôi cầu mong cô được cơ hội lặng lẽ rời Bắc Kinh như một người bình thường, tựa như cô đã âm thầm đến nơi này, đã đứng ở sàn đấu trước mọi người, đã trổ tài và khi cuộc thi kết thúc khán giả không biết cô là ai, cũng chẳng nhớ cô đã dự thi môn thể thao nào, cũng chẳng để ý đến chuyện cô có thành công hay không.

Nếu có dịp gặp lại cô tôi sẽ nói gì? Có lẽ tôi sẽ kể cho cô nghe tám năm trước đây ở Sydney 2000, tôi chính là anh nhà báo thể thao hãnh diện nói cho mọi người biết “mình yêu cái răng khểnh” của nữ lực sĩ điền kinh Marion Jones và thầm hãnh diện khi nhìn người mình yêu đeo trên cổ 5 chiếc huy chương vàng.

Bốn năm trước đây tôi gặp lại Marion Jones ở Athens 2004, nhìn lại được chiếc răng khểnh quá duyên dáng. Hôm nay ở Bắc Kinh, các cuộc tranh tài dành cho môn điền kinh đã chính thức bắt đầu và người tôi yêu không xuất hiện, đang ở tù vì doping.

Hôm cô Jones ra tòa ở New York, tôi xin nghỉ một ngày để đến dự phiên xử và lái xe về với nỗi buồn không thể tả xiết. Chiếc răng khểnh của Marion Jones vẫn còn duyên, nhưng tôi thấy không còn đẹp như trước nữa.

Ðã từng có lúc tôi muốn tìm gặp cô, để khen hai chiếc răng khểnh của cô. Bây giờ nếu có cơ hội nhìn lại và nói chuyện trực tiếp với cô, có lẽ tôi sẽ bảo “Ngân Thương có 2 chiếc răng khểnh xinh quá”. Xinh thôi, chứ không còn đẹp như lần đầu tiên tôi thấy khi cô nở nụ cười ở sàn đấu.

Liệu gặp cô, tôi có nên nói như vậy không? Tôi không biết. Chỉ biết cô gái Việt Nam tôi một lần nhìn thấy ở Thế Vận Hội 2008 đang sửa soạn rời Bắc Kinh giữa hai hàng nước mắt, đem theo hai chiếc răng khểnh và cả niềm hãnh diện tôi từng đặt ở nơi cô.

Liệu sau này tôi có nên tìm gặp lại cô không? Chắc thôi. Ðủ rồi, Ngân Thương ạ!!!